Chỉ nên chia cho mèo miếng thịt luộc không gia vị, đã bỏ xương, bỏ da, cắt nhỏ bằng đầu thìa cà phê hoặc nhỏ hơn, và chỉ cho ăn thử từng loại một; tên món có thể là gà, cá hay thịt heo, nhưng cách nấu, gia vị, xương và kích thước miếng mới là thứ quyết định miếng ăn đó có an toàn hay không.
Tôi đứng bên bếp, con mèo vàng ngồi dưới chân, mắt nhìn lên. Trên thớt là miếng ức gà vừa luộc chín trong nồi nước sôi, không muối, không hạt nêm. Tôi xé một sợi nhỏ, dài cỡ sợi chỉ, rồi dừng lại. Bạn sẽ thấy tay tôi đưa xuống, nhưng chưa đưa hết. Tôi nhìn lại miếng thịt: còn da không, còn xương không, có dính nước mắm không. Nếu còn một trong ba thứ đó, tôi bỏ sang đĩa khác. Đó là toàn bộ nguyên tắc tôi giữ mỗi lần định chia đồ ăn của người cho mèo.
Cùng là “thịt luộc”, nhưng miếng dành cho mèo không phải miếng người ăn còn thừa
Bạn thử nhìn đĩa thịt luộc trên mâm cơm Việt. Miếng đó thường đã qua nước mắm, muối, hạt nêm, hành phi, tỏi, ớt, có khi còn dính sốt. Với mèo, thịt luộc an toàn là thịt được luộc riêng trong nước sôi, không nêm gì, vớt ra để nguội, rồi mới cắt nhỏ. Nếu miếng thịt đã nằm trong món có gia vị, tôi không rửa qua rồi cho lại. Rửa không lấy hết vị đã thấm, và hành tỏi ớt có thể dính rất dai.
Thịt heo nạc luộc riêng, cắt hạt lựu, cũng theo đúng nguyên tắc đó. Cá luộc hoặc hấp riêng, gỡ xương thật kỹ, cũng vậy. Tên món không cứu được miếng ăn nếu phần nấu đã sai.
Ba thứ tôi kiểm tra trước khi cho mèo ăn
Gia vị
Trong bếp Việt, những thứ này gần như mặc định: nước mắm, xì dầu, muối, hạt nêm, bột ngọt, dầu ăn, sốt cà, hành, tỏi, ớt. Tôi không dùng chúng cho phần thịt của mèo. Không phải vì mèo sẽ chết ngay trước mắt bạn, mà vì cơ thể mèo xử lý muối và những thứ khác rất khác người. Một miếng nhỏ xíu ướp nước mắm cũng đã là có gia vị. Tôi luộc thịt trước, phần người ăn nêm sau, phần mèo lấy ra trước khi nêm. Nếu nhà đã nấu chung một nồi, tôi bỏ phần đó, không cố gắng cứu.
Xương
Xương gia cầm nấu chín dễ vỡ thành mảnh nhọn. Tôi không cho mèo gặm xương gà, xương vịt, dù là xương nhỏ. Cá cũng phải gỡ xương thật kỹ, nhất là cá rô, cá diêu hồng, cá basa. Bạn có thể thấy mèo nhà bạn nhai xương gà và không sao, nhưng đó là may mắn, không phải bằng chứng an toàn. Tôi không dựa vào may mắn. Xương sống cũng vậy, không cho.
Kích thước
Phần an toàn là một miếng nhỏ bằng đầu thìa cà phê hoặc nhỏ hơn. Không phải một bát, không phải một bữa. Nếu miếng to hơn đốt ngón tay út của bạn, tôi cắt lại. Mèo nhà tôi có thể ăn hết trong vài giây, nhưng tôi vẫn không đưa thêm miếng thứ hai ngay. Thịt luộc chỉ là phần chia thêm, không thay bữa ăn chính. Nếu cho quá nhiều, mèo no và bỏ thức ăn hoàn chỉnh, lâu dài sẽ thiếu chất.
Cơm, trứng, cá: những món Việt dễ cho quá tay
Cơm trắng: mèo ăn được, nhưng phần lớn là carbohydrate. Tôi không lấy cơm làm nền bữa ăn cho mèo, càng không trộn cơm với nước mắm hay cá kho. Nếu có cho, chỉ là vài hạt cơm trắng nấu chín, không gia vị, và không thay protein động vật.
Trứng: phải nấu chín. Lòng đỏ hoặc lòng trắng đều nên chín, cho thỉnh thoảng, một chút. Tôi không cho trứng sống, không cho trứng lòng đào vì phần chưa chín.
Cá: luộc hoặc hấp riêng, không nước mắm, không muối, gỡ xương. Cá kho, cá chiên, cá sốt cà đều không nằm trong phần dành cho mèo.
Cho ăn thử một loại một lần, rồi quan sát
Khi cho mèo ăn một thứ mới, tôi chỉ cho một loại trong ngày hôm đó. Không vừa thịt gà vừa cá vừa trứng. Nếu sau đó mèo nôn hoặc đi phân lỏng, tôi dừng ngay thứ vừa cho. Nếu tình trạng kéo dài, tôi hỏi bác sĩ thú y. Tôi không tự đoán bệnh, cũng không tự cho uống gì. Một miếng thịt luộc không gia vị có thể an toàn cho mèo này nhưng không hợp với mèo khác. Cách duy nhất để biết là cho thử với lượng rất nhỏ và ghi nhớ phản ứng.
Những lúc tôi không chia, dù miếng thịt trông sạch
Tôi không chia khi mèo đang có vấn đề tiêu hóa, đang uống thuốc, hoặc đang ăn thức ăn theo chỉ định của bác sĩ. Tôi cũng không chia nếu tôi không chắc miếng thịt đó đã được luộc riêng hay chỉ là phần còn thừa từ món có gia vị. Trong những trường hợp đó, câu trả lời của tôi là không. Một miếng nhỏ không đáng để đổi lấy một ngày theo dõi.
Quay lại bếp. Bạn cầm miếng thịt trên tay, nhìn nó như một món ăn của người. Tôi nhìn nó như một thứ có thể chia nhỏ. Nếu miếng đó không gia vị, không xương, không da, và chỉ bằng đầu thìa, tôi đặt xuống đĩa nhỏ. Con mèo ngửi. Tôi không đưa thêm. Ngày mai, nếu phân bình thường, tôi lặp lại y hệt. Nếu không, tôi dừng.
